Sanat Köşesi: Arnolfini'nin Evlenmesi

Hoşş gell di nizzz! Bu hafta sanat köşesindeki konuğumuz özellikle ince detaylarıyla ve bazı mesajlarındaki gizemlerin hâlâ daha çözülememiş olmasıyla öne çıkan bir eser: Arnolifini Evlenmesi.

 Bazı sanatseverler tarafından Arnoifinin Düğünü ya da Arnolifinin Portresi olarak da isimlendirilen bu eser 1434 yılında Van Eyck tarafından ilk bulgulara göre İtalyan tüccar Giovanni de Arrigo Arnolifini ve eşi Giovanna Cenomi’nin düğünü için yapılmıştır. Sahne bir yemin töreni sahnesidir. Ayakkabılar törene saygı için çıkartılmıştır ve duvardaki ayna üstünde Latince  “Johannes Van Eyck buradaydı” yazısı bize ressamın şahitlerden biri olduğunu anlatır. Dışbükey aynaya bakılınca odada gelin ve damat harici iki kişi olduğu fark edilir. Bunlardan biri (Tahminlerimize göre mavi elbiseli olan) Van Eyck, diğeri de nikah merasiminin ikinci şahididir. Ortadaki köpek çiftin arasındaki sadakati temsil ederken avizede yanan mum geleneksel olarak damat tarafından geline verilen ve tanrının varlığını temsil eden mumdur. Ne güzel değil mi :,)

Fakaaaat bu evlilik analizi baştan sona gerçek dışıdır. 1994 yılında ortaya çıkan kayıtlara göre bu düğün 1447 yılında yani Van Eyck’in ölümünden 6 yıl sonra gerçekleşmiştir. Bu da eserin Arrigo Arnolifini’nin değil onun gibi Bürj şehrinde yaşamış olan kuzeni Giovanni di Nicolao Arnolifini ve eşi Costanza Trenta için yapılmış olduğu anlaşılmıştır. Yine bulunan belgelerden hareketle Costanza’nın resmin bitiminden bir yıl önce öldüğü anlaşılınca resmin bir düğün portresi değil Nicolao Arnolifini’nin eşinin ölümü üzerine hazırlattığı bir anma olduğu anlaşılıyor. E tabii bu da resme çook yeni anlamlar kazandırıyor.

Öncelikle düğünde falan değiliz. Çiftimiz evlerine gelen misafirleri karşılıyorlar. Evlerinin sengin tüccar ailelerine ait pek çok parça içermesi sosyal statülerini bize rahatlıkla geçiriyor. Geleneksel olarak bulunan oldukça görkemli kırmızı yatak solda, koltukta yatakla oldukça uyumlu seçilmiş. Yerde Asya’dan ithal olduğu rahatlıkla anlaşılan bir halı var (Türk işi olma ihtimali yüksek bana kalırsa.) Bu ithal ögeler de erkeğin tüccar olduğunu ele veren detaylardan. Pencerenin yanında bulunan portakallar da dönemine göre oldukça lüks ve pahalı bir meyve.

E ev böyleyken çiftimiz durur mu? Bütün figürlerin üst sınıftan olduğuna dair çokça detay var elimizde. Erkeğin gösterişli şapkası, koyu renkli pahalı kumaştan giysisi; kadının dantelli ve kürklü pahalı elbisesi ilk göze çarpanlardan.

Başlarının üstündeki avizeye bakarsak erkeğin üstünde yanan mum ışık vermeye devam ederken kadının üstündeki eriyip tükenmiş durumda. Bu da kadının ölümüne dair ince bir detay. Hazır konumlarına değinmişken erkeğin dışa yakın konumlandırılmasının onun dışarıdaki işlerle, kadının içeri doğru konumlandırılmasının ise onun daha çok ev içi işlere ilgili olmasını temsil ettiğini söylemeden geçmeyelim.

Resimde tüm bunlarla beraber dini ögeler de var tabii. Dışbükey aynaya dikkatle bakarsanız etrafında dizili 12 küçük yuvarlakta İsa’nın Çilesini görebilirsiniz. Erkeğin olduğu tarafta Kudüs’e gelişinden çarmıha gelinişine kadar olan kısım, kadının tarafında ise İsa’nın ölümü, dirilişi ve göğe yükselişi resmedilmiş durumda. Aynanın yanında yer alan süpürge ve tesbih ise  Protestanlığın iki temel öğretisi olan çalışkanlık ve dua etmeyi simgeliyor.

Pano üzerine yağlı boya ile yapılan bu eserde kullanılan perspektif, ayna kullanarak resim alanını genişletme, eserlere imza atmanın hoş karşılanmadığı dönemde attığı imza, Floransa resminin temel kavramları olan ayrıntıları ve simgeciliği çok iyi kullanmasıyla batı sanatının en özgün ve en karmaşık eserlerinden kabul edilen bu eserimizi Londra’da bulunan Ulusal Galeri’de görebilirsiniz. 

Bu eserimiz de bu kadardı dostlar, umarım beğenmişsinizdir, umarım faydalı olmuştur. Bir sonraki yazıda görüşene dek hoşça kalınız efenim. Seviliyorsunuz!